Nowy Jork               Londyn               Toruń               Sydney

ABC-iekawostki

Aborygeni – ich pochodzenie nie jest do końca znane, prawdopodobnie przybyli do Australii przed 40 tys. lat, może wcześniej. Uważali, że różne aspekty życia są ze sobą nierozerwalnie i doskonale połączone. Plemiona aborygeńskie nie posługiwały się pismem, ich system wierzeń zachował się w przekazach ustnych i sztuce. Aborygeni oddają cześć przodkom poprzez taniec, pieśni i symboliczne malunki na ciałach lub skałach.
Czytaj więcej...

ANZAC, Australian and New Zealand Army Corps, Korpus Wojskowy Australii i Nowej Zelandii, jednostka wojskowa walcząca w czasie I wojny światowej
25.04 obchodzony jest dzień upamiętniający bohaterską postawę 16 tys. żołnierzy w walce o turecki półwysep Gallipoli.

Bondi – (czyt. Bondaj) jedna z 70 plaż w okolicach Sydney, oddalona o 8 km na zachód od centrum miasta.

Bumerang – wygięty kij wykonywany z kości mamuta lub drewna czarnej akacji, sandałowca, kazuaryny. Aborygeńskie karli służyły najpierw jako zabawki, a potem do polowania na ptactwo, do kopania, podważania i cięcia. Związane ze sobą bumerangi wykorzystywano także jako instrumenty muzyczne i podczas obrzędów. Wyróżnić można dwa typy bumerangu ze względu na sposób poruszania się: powracający – ma sierpowaty kształt i zaostrzone krawędzie, jest lekki (do 400g), o długości 30-75 cm, oraz niepowracający – ma do 90 cm długości i jest cięższy. Jednym z oficjalnych rekordzistów w rzucaniu bumerangiem jest John Gorski, który w 1993 roku wykonał rzut na odległość 70 m i wysokość około 200 m. Bumerangi znaleziono m.in. w grobowcu Tutenchamona i w Jaskini Obłazowej w pobliżu Nowego Targu (ten ostatni – sprzed 23 tys. lat wykonany z ciosu mamuta).

Camel Cup – wyścigi wielbłądów organizowane corocznie w lipcu w Alice Springs.

Czuringa – (/tju/ – „ukryty”, /ringa/ – „coś własnego, prywatnego”), jest to płaska, owalna, czasami okrągła płytka drewniana lub kamienna, niekiedy gruby kij, ozdobione nacięciami. Przedmiot dla Aborygenów święty, symbol Czasu Snu i broń magiczna. Czuringę otrzymuje każdy mężczyzna po przejściu obrzędu inicjacji. Przechowywane są one w grotach albo dziuplach drzew, w miejscach, które znają jedynie wtajemniczeni członkowie klanu. Wydobywane są z okazji świąt i ceremonii totemicznych.

Didgeridoo – instrument w postaci rurki o chropowatym wnętrzu, może być pomalowany w różne wzory. Wykonywany jest z gałęzi niektórych gatunków drzew rosnących wyłącznie w rejonie zatoki Karpentaria i Kimberley. Jeżeli ma być nie tylko pamiątką, ale też ma służyć do grania instrument powinien mieć 1,3 m długości, średnicę ustnika 30 – 40 mm, a grubość ścianki około 10 mm. Doświadczeni muzycy nabierają powietrza do płuc przez nos, i równocześnie dmuchają w instrument, wykorzystując powietrze zgromadzone w ustach.

Eyre – ogromne słone jezioro między Pustynią Simpsona a Pustynią Strzeleckiego, które w ostatnich 130 latach tylko czterokrotnie napełniło się wodą.

Flemington – w pierwszy wtorek listopada każdego roku (od 1861 r.) ma miejsce gonitwa „Puchar Melbourne”. Jest to wyścig najwytrzymalszych wierzchowców na dystansie 3200 m. Najsłynniejszym koniem był Phar Lap z Nowej Zelandii. Wygrał on 37 z 51 gonitw, w jakich startował. Obecnie jego szkielet znajduje się w Nowozelandzkim Muzeum Narodowym, skóra – w Muzeum Stanu Wiktoria w Melbourne, a serce – w Canberze.

Great Ocean Road – szosa nadmorska, która rozpoczyna się w Torquay (96 km od Melbourne), i biegnie wzdłuż klifów Wybrzeża Wraków (Shipwreck Coast) do oddalonego o 240 km portu Warrnambool.

Harbour Bridge – most, który łączy północną i południową część Sydney (brzegi zatoki Port Jackson). Projekt wykonała angielska firma Dorman Long and Co, a głównym konstruktorem był J.J.C. Bradfield. Budowę rozpoczęto w 1923 r., ukończono zaś w 1932 r. Most ma 1150 m długości i waży ponad 52 tys. ton. Odległość między pylonami wynosi 503 m, łuk przęsła w najwyższym punkcie znajduje się 134 m nad wodami zatoki. Przez most oprócz jezdni (8 pasów) prowadzi 2 – torowa linia kolejowa, chodnik dla pieszych oraz ścieżka rowerowa. Pod opieką przewodnika organizowane są wycieczki na szczyt łuku.

Indian – Pacific – linia kolejowa między Sydney a Perth, o łącznej długości 4352 km (około 65 godzin jazdy). Kolej zaczęto budować w 1911 roku. Pierwszy transkontynentalny pociąg wyruszył w podróż 23.10.1917 roku. Trasa biegnie przez nizinę Nullarbor, gdzie temperatura przekracza 49 st.C. To na tym obszarze znajduje się najdłuższy na świecie prostolinijny odcinek torów – 480 km.

Jaskinie Jenolan – 300 wapiennych pieczar, które znajdują się w Parku Narodowym Kanagra – Boyd. Droga dojazdowa jest kręta, nad urwiskami, nie dociera tutaj komunikacja publiczna. Turystom udostępniono 9 grot. Stopień trudności wycieczek mierzy się liczbą schodów, którą trzeba pokonać. Np. 300 schodów – łatwa, 1300 – trudna grota. Oprowadzania odbywają się co 30 minut.

Kazuary – gatunek strusi australijskich o niebieskiej głowie, na której widoczny jest grzebień kostny. Obecnie ptaki te można spotkać wyłącznie na obszarze północnego Queenslandu, ich liczbę szacuje się na kilka tysięcy. Jeżeli poczują się zagrożone mogą zaatakować.

Laura, płw. Jork – w czerwcu w lata nieparzyste odbywa się tutaj festiwal tańców aborygeńskich.

Murray – najdłuższa i największa rzeka kontynentu, jedyna żeglowna. Od źródeł w górach Wiktorii do ujścia w Coorong ma 1883 km. Ostatnie 640 km przypadło Australii Południowej. Australia zawdzięcza tej rzece ponad połowę produkcji warzyw, owoców, zbóż, mięsa, wina, wełny i bawełny.

Nurkowanie – najlepsze miejsca:
- Bougainville Reef, Morze Koralowe, Wielka Rafa Koralowa, Queensland. Krystalicznie czysta woda,
- Cod Hole, Wielka Rafa Koralowa, Queensland. Dwumetrowe grańce,
- Yongala, Queensland. Wrak 100 – metrowego statku pasażerskiego i ogromne ryby,
- Lord Howe Island, Nowa Południowa Walia. Najdalej na południe położona rafa na świecie,
- Seal Rocks, Nowa Południowa Walia. Szansa na popływanie z rekinami,
- Geographe Bay, Australia Zachodnia. Wrak HMS „Swan”,
- Ningaloo Reef, Australia Zachodnia. Od IV do VI szansa na zobaczenie żarłacza białego,
- Port Lincoln, Australia Południowa. Jedna z ostatnich kryjówek żarłacza białego – wycieczki pod wodę w klatkach.

Opera House – Sydney, przylądek Bennelong Point. W 1955 roku ogłoszono konkurs na gmach teatru operowego – nadesłano 233 projekty. Do realizacji wybrano projekt duńskiego architekta Jorna Utzona. Budowę rozpoczęto w 1959 roku, siedem lat później Utzon zrezygnował z udziału w realizacji projektu. Gmach ukończono w 1973, a jego otwarcia dokonała królowa Elżbieta II.
W kompleksie na przestrzeni blisko 2 ha znajduje się ponad 1000 pomieszczeń, wśród nich:
- sala operowa (1547 miejsc),
- sala koncertowa (2679 miejsc); znajdują się tu największe organy mechaniczne na świecie,
- 2 mniejsze sale widowiskowe,
- kino,
- powierzchnie wystawowe,
- restauracja bistro,
- restauracja Bennelong.
Koszt prac budowlanych wyniósł 102 mln AUD. Konstrukcja dachu podtrzymywana jest przez 350 km kabli ukrytych w budowli, i waży 161 tys. ton.

Pingwiny – ptaki te można podziwiać na Philip Island, wyspie u wejścia do zatoki Westernport. Każdego dnia o zmierzchu pingwiny wychodzą z wody, by przez plażę Summerland dotrzeć do gniazd. Jest to popularne miejsce wyjazdów weekendowych.

Regaty Sydney – Hobart odbywające się od 1945 roku (26.12), należą do najtrudniejszych na świecie. Żeglarze na 630 – milowej trasie mają do pokonania m.in. Cieśninę Bassa słynącą z huraganowych wiatrów, silnych prądów morskich i ogromnych fal oceanicznych.

Rekiny. Największym rekinem, którego udało się złowić na wędkę był żarłacz biały o wadze 1208 kg. Miało to miejsce w 1959 roku w pobliżu Ceduny. Od 1997 roku w Australii Południowej rekiny są objęte całkowitą ochroną.
W Australii odnotowano około 550 wypadków zaatakowania człowieka przez rekiny, z czego około 200 to wypadki śmiertelne.

Sagowce – wolno rosnące rośliny odporne na działanie słońca. Pierzaste liście są reliktem z epoki dinozaurów. Żeńskie osobniki tej rośliny wytwarzają jasnopomarańczowe szyszki zjadane przez strusie emu. Dla człowieka nasiona tej rośliny są silnie trujące.

Terytoria zamorskie Australii:
- na Oceanie Indyjskim: archipelag 27 Wysp Kokosowych, Wyspa Bożego Narodzenia,
- na Oceanie Spokojnym: Wyspa Norfolk, Wyspa Lorda Howe'a, Wyspa Macquariego,
- na Oceanie Indyjskim: Wyspy Ashmore, Cartier,
- na Oceanie Południowym: Wyspa Heard, Wyspa McDonalda.

Uluru – (Ayers Rock), „miejsce, gdzie załamuje się cień”, monolit o wysokości ponad 350 m, który przybiera różne kolory w zależności od pory dnia, roku i pogody. Znajduje się około 320 km na południowy zachód od Alice Springs. Pierwszym Europejczykiem, który ją zobaczył był Ernest Giles w 1872 roku. Skała dla Aborygenów jest miejscem świętym. Według ich wierzeń to tutaj rozpoczął się akt Stworzenia Świata i krzyżują się szlaki wędrówek przodków, dlatego niechętnie patrzą na wspinających się turystów. We wnętrzu Uluru znajdują się liczne jaskinie ze starymi malowidłami, które do dziś są tłem rytualnych obrzędów aborygeńskich.

Wielka Rafa Koralowa – ciągnie się przez 2092 km, między Wyspą Lady Elliott a Bramble Cay. Niektóre jej fragmenty powstawały przez ponad 18 mln lat. Tworzy swoisty mikrokosmos. Występuje tutaj 400 gatunków koralowców, 4000 gatunków mięczaków, 350 gatunków szkarłupni (jeżowców, rozgwiazd i strzykw) oraz 4000 odmian gąbek. Wokół rafy spotykane są płaszczki, żółwie, diugonie oraz około 1500 gatunków ryb. Na rafie spoczywa ponad 30 wraków. Od 1975 roku Wielka Rafa Koralowa jest parkiem morskim objętym ochroną. Została również umieszczona na Liście Światowego Dziedzictwa.

Wina australijskie. Australia zaczęła stawać się głównym producentem najwyśmienitszych na świecie win od lat 80. XX wieku. Dziś jest jedenastym producentem wina na świecie – rocznie ponad 500 mln litrów daje około 1000 winnic. Najlepsze roczniki: 1971, 1976, 1980, 1981, 1986, 1990.

Zegar Królewski – Sydney, Queen Victoria Building. Zaprojektowany przez Neile Glasser w 1982 r. Ma ponad 5 m i jest prawdopodobnie największym wiszącym zegarem na świecie. Co godzinę wygrywa on fanfary, po których pojawiają się figurki przedstawiające sześć scen z życia monarchów brytyjskich. W QVB znajduje się również Wielki Zegar Australii, który przedstawia 33 sceny z historii kraju.

W celu uzyskania szczegółowych informacji prosimy o kontakt.